Persoonlijkheid is het geheel van eigenschappen, gedrag, gedachten en gevoelens die samen bepalen wie iemand is. Het gaat bijvoorbeeld om hoe je naar jezelf, anderen en de wereld kijkt, hoe je reageert op anderen en hoe je met situaties omgaat.

Mensen met een gezonde persoonlijkheid hebben soms ook problemen. Meestal kunnen zij echter goed omgaan met stress, spanning en moeilijke situaties. Ook lukt het hen vaak om goede relaties te onderhouden. Soms ontwikkelen mensen door omstandigheden in hun levensloop persoonlijkheidsproblemen. Dan loopt iemand vast in hoe diegene naar zichzelf kijkt en met andere mensen omgaat, wat in het dagelijks leven voor belemmeringen zorgt.

In de behandeling van persoonlijkheidsproblemen krijgen cliënten inzicht in hun patronen, gedachten, emoties en gedrag. Ze leren om hardnekkige patronen in de omgang met zichzelf en anderen te doorbreken, zodat ze beter in staat zijn om het dagelijkse leven te kunnen hanteren. We zetten de volgende behandelmethodes in:

• Schematherapie: helpt om hardnekkige patronen van denken, voelen en doen te doorbreken en sterker en zelfstandiger te worden.
• Mentalization Based Treatment: leert gevoelens, gedachten en behoeften van gedrag te begrijpen en verklaren, zodat de cliënt beweegredenen van zichzelf en anderen beter herkent.
• Guideline-Informed Treatment for Personality Disorders: helpt om inzicht te krijgen in hardnekkig denk-, voel- en gedragspatronen en om deze te veranderen.

Ingrijpende gebeurtenissen zoals geweld, misbruik en emotionele verwaarlozing in de kindertijd kunnen lijden tot Post Traumatische Stress Stoornis (PTSS). Dit uit zich in bijvoorbeeld herbelevingen, nachtmerries, vermijden van situaties, schrikachtig en waakzaam zijn en negatieve gedachten over jezelf, andere en de wereld.

In de behandeling van deze trauma’s richten we ons op de verwerking van de traumatiserende ervaringen. We zetten de volgende behandelingen in:

• Imaginair rescripten: we helpen de cliënt in gedachten terug te gaan naar de traumatische herinnering, waarna we de herinnering ‘herschrijven’ door in het beeld te zorgen voor de behoeften van de client.
• EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing): in EMDR vragen we de cliënt om in gedachten naar de traumatische herinnering te kijken, waarbij gelijktijdig afleiding aangeboden wordt, zoals met oogbewegingen, tikken of rekenen.
• Exposure therapie: in exposure therapie worden cliënten in een veilige omgeving in verbeelding opnieuw blootgesteld aan traumatische herinneringen, waardoor ze leren dat de angstige verwachtingen die ze over de herinneringen hebben niet uitkomen.
• SKIPb (Specialistische Kortdurende Intensieve PTSS behandeling): in één week krijgen cliënten vijf dagen lang meerdere behandelsessies. Doordat ze deze sessies in een korte tijd krijgen, nemen klachten vaak sneller af.
• Carrousel: in zes weken volgen cliënten twee traumagerichte psychologische behandelingen per week. De afgebakende duur van de behandeling biedt perspectief en helpt om volledig te focussen op de traumabehandeling.

Bij zowel persoonlijkheidsproblemen als ernstige trauma’s komen ook regelmatig dissociatieve klachten voor. Dissociatieve klachten kunnen zich uiten in het missen van herinneringen, geheugenproblemen, het gevoel zichzelf continu van een afstand te bekijken, de omgeving als onwerkelijk ervaren of het gevoel om meerdere identiteiten te hebben.

Bij het ontstaan van dissociatieve klachten spelen erfelijke factoren soms ook een rol. Vaak is er ook sprake van traumatiserende gebeurtenissen. Hoe de behandeling eruitziet, hangt af van de klachten, de ernst ervan en hoelang ze al spelen. We zetten de volgende behandelingen in:

• Cognitieve gedragstherapie voor depersonalisatie-/derealisatiestoornis: een cliënt leert negatieve gedachten op te sporen en vermijdingsgedrag te doorbreken.
• Schematherapie bij DIS: cliënten leren patronen in de omgang met zichzelf en anderen te herkennen en te doorbreken. Daarnaast wordt er binnen de behandeling vaak traumabehandeling uitgevoerd met Imaginair rescripten.
• Specialistische kortdurende intensieve behandeling voor PTSS (SKIBb): één week lang voeren we intensieve traumabehandeling uit in combinatie met imaginaire technieken in de omgang met identiteiten.